Δύο μεγάλες έρευνες για τη γερουσία των ΗΠΑ αποκαλύπτουν τον τρόπο με τον οποίο ο Οργανισμός Έρευνας του Ίντερνετ της Ρωσίας (Internet Research Agency) προκάλεσε δυσπιστία και διαίρεση μέσω των Social Media στη Δημοκρατία της Δύσης.
Πως έγινε η εκστρατεία
Μετά τον Brexit και την εκλογή του Trump το 2016, έχουμε πλέον κατανοήσει σε βάθος τη φύση και την έκταση της ρωσικής παρέμβασης στις δημοκρατικές διαδικασίες της Δύσης. Από τότε, η εικόνα έχει γίνει ακόμη πιο ξεκάθαρη — και πιο ανησυχητική. Ξέρουμε πλέον ότι:
- H παρέμβαση ήταν πολύ μεγαλύτερη από ό, τι ανακαλύφθηκε αργά ή / και έγινε δεκτή από τις εταιρείες Social Media
- Η παρέμβαση ήταν πιο πολύπλοκη, πιο ιδιοφυής και πιο αποτελεσματική από ότι νομίζαμε.
- H παρέμβαση εξακολουθεί να συμβαίνει.
Δύο ανεξάρτητες έρευνες
Όλα τα παραπάνω αποκαλύφθηκαν γιατί η επιτροπή της Γερουσίας των ΗΠΑ ανέθεσε 2 σημαντικές έρευνες σε από δύο ανεξάρτητες ομάδες. Παρόμοιες τακτικές βλέπουμε και στη διασπορά fake news σε βάρος της Ελλάδας αλλά και στη σχέση πολιτικής και ψευδών ειδήσεων στα social media.
Η πρώτη έγινε από την New Knowledge , μια αμερικανική εταιρεία ασφάλειας στον κυβερνοχώρο, καθώς και ερευνητές από το Πανεπιστήμιο της Κολούμπια στη Νέα Υόρκη. Στην έρευνα συμμετείχε και μια λιγότερο γνωστή ομάδα που ονομάζεται Canfield Research.
Η άλλη έγινε από την ομάδα “Υπολογιστική προπαγάνδα” του Oxford Internet Institute και την Graphika, μια εταιρεία που ειδικεύεται στην ανάλυση των κοινωνικών μέσων.
Η επιτροπή έδωσε στη δημοσιότητα και τις δύο εκθέσεις, οι οποίες αποτέλεσαν ορόσημο για την κατανόηση του φαινομένου.
Η επίθεση της Ρωσίας
Αν και η εστίασή τους ήταν ο αντίκτυπος της ρωσικής παρέμβασης στις ΗΠΑ, είναι σχεδόν σίγουρο ότι παρόμοιες προσπάθειες συνεχίζουν και εξακολουθούν να γίνονται στα κοινωνικά μέσα της Ευρώπης
Το Ινστιτούτο Έρευνας του Ίντερνετ της είναι ένα τρομερό εργοστάσιο troll που πιστεύεται ότι συνδέεται με το Κρεμλίνο.
Έχει επιδείξει μοναδική ικανότητα στο να χρησιμοποιεί μεταμοντέρνες τεχνικές παραπληροφόρησης για την υποκίνηση πόλωσης, δυσπιστίας και σύγχυσης στους πληθυσμούς-στόχους των χρηστών των κοινωνικών μέσων.
Internet Research Agency
Πως έγινε
Η έκθεση της New Knowledge μελέτησε 10.4 μ. Tweets, 1.100 βίντεο YouTube, 116.000 αναρτήσεις Instagram και 61.500 μοναδικές αναρτήσεις στο Facebook που δημοσιεύθηκαν από το 2015 έως το τέλος του 2017.
Ο IRA δημιούργησε λογαριασμούς κοινωνικών μέσων με πλαστά ονόματα σε κάθε διαθέσιμη πλατφόρμα – όχι μόνο Facebook και Twitter , αλλά και το Instagram, το YouTube, το Reddit, το Tumblr, το Pinterest, το Vine και το Google+.
Μια από τις πιο εκπληκτικές αποκαλύψεις ήταν ο βαθμός στον οποίο ο IRA χρησιμοποίησε το Instagram για να σπείρει δυσπιστία και αντίφαση, γεγονός που υποδηλώνει ότι τα Ρωσικά Τρολς έχουν πολύ καλή γνώση του δυτικού πολιτισμού και της νοοτροπίας της νέας γενιάς στη Δύση.
Το εύρος των εργαλείων, των memes και των φιλοσοφιών στόχευσης που ανέπτυξαν τα τρολς ήταν επίσης εντυπωσιακό.
Οι Ρώσοι στόχευαν αδιάκοπα τους Αφροαμερικανούς, για παράδειγμα. Από τις 81 σελίδες Facebook που δημιούργησε ο IRA, 30 στόχευαν Αφροαμερικανούς, προσελκύοντας 1,2 εκατομμύρια οπαδούς.
Δημιούργησαν μια δωδεκάδα ιστοτόπων, με ονόματα όπως blackmattersus.com, blacktivist.info, blacksoul.us και blacktolive.org.
Στο YouTube, οι Ρώσοι επιχείρησαν να εκμεταλλευτούν αστυνομικούς πυροβολισμούς από άοπλους μαύρους άνδρες μέσω καναλιών με ονόματα όπως “Do not Shoot” και “BlackToLive”. Ο πιο δημοφιλής ψεύτικος λογαριασμός Instagram ήταν @blackstagram, με 303.663 οπαδούς.
Η έκθεση του Oxford Institute βρήκε το ίδιο: οι δραστηριότητες του IRA σχεδιάστηκαν για να πολώσουν το αμερικανικό κοινό και να παρέμβουν στις εκλογές, ενθαρρύνοντας τους μαύρους ψηφοφόρους να μποϋκοτάρουν τις εκλογές ή να ακολουθήσουν τις λανθασμένες διαδικασίες ψηφοφορίας το 2016.
Παράλληλα ενθάρρυναν τους ακροδεξιούς ψηφοφόρους να είναι πιο αντιπαραθετικοί · και εξαπλώνοντας κίτρινες ειδήσεις συνωμοσιολογίες και παραπληροφόρηση προς τους ψηφοφόρους σε όλο το πολιτικό φάσμα.
Μείωση συμμετοχής στις εκλογές
Άλλα σημαντικά συμπεράσματα ήταν ότι ένας σαφής ρωσικός στόχος που επιδιώχθηκε σε πολλαπλά μέτωπα ήταν να καταστείλει τη δημοκρατική προσέλευση το 2016. Επίσης όλη η έμφαση στο Facebook έχει αποκρύψει τον τεράστιο ρόλο του Instagram, καθώς και τη ρωσική δραστηριότητα σε πολλά μικρότερες πλατφόρμες .
Κινδυνεύει η Δημοκρατία;
Μετά τις έρευνες που διάβασα , θεωρώ πως ναι.
Τα Social Media δεν είναι πλέον απλώς ένα χρήσιμο εργαλείο για να επηρεάσουν τις εκλογές. Είναι ο τρόπος με τον οποίο μπορεί κάποιος να επηρεάσει συνειδήσεις και ψήφους. Είναι το έδαφος στο οποίο στηρίζεται ολόκληρη η πολιτική μας κουλτούρα, και οι οι δυνατότητες εκμετάλλευσης είναι σχεδόν ατελείωτες
Από τότε που γράφτηκαν αυτές οι εκθέσεις, η απειλή δεν εξαφανίστηκε· απλώς μεταλλάχθηκε. Σήμερα το μεγαλύτερο μέτωπο δεν είναι πια μόνο τα οργανωμένα «τρολ», αλλά και το περιεχόμενο που παράγει μαζικά η τεχνητή νοημοσύνη: ψεύτικες φωτογραφίες, deepfake βίντεο και κείμενα που είναι πρακτικά αδύνατο να ξεχωρίσεις από τα αληθινά. Δες αναλυτικά πώς λειτουργούν τα fake news 2.0 με AI και deepfakes. Παράλληλα, οι αλγόριθμοι που αποφασίζουν τι θα δούμε στη ροή μας μπορούν να ενισχύσουν την πόλωση εξίσου αποτελεσματικά με μια συντονισμένη επιχείρηση παραπληροφόρησης.
Έχει αλλάξει όμως και το πλαίσιο αντίδρασης. Η Ευρωπαϊκή Ένωση εφαρμόζει πλέον τον Κανονισμό για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες (Digital Services Act), που υποχρεώνει τις μεγάλες πλατφόρμες να αντιμετωπίζουν συστηματικά την παραπληροφόρηση και τους χειραγωγημένους λογαριασμούς. Την ίδια στιγμή, οι ίδιες οι πλατφόρμες άλλαξαν προσέγγιση: το Twitter μετονομάστηκε σε X και στηρίζεται πλέον στα «Community Notes», ενώ η Meta —η μητρική εταιρεία του Facebook και του Instagram— σταμάτησε τον κλασικό έλεγχο γεγονότων από τρίτους και υιοθέτησε αντίστοιχο μοντέλο σχολιασμού από την κοινότητα. Το αν αυτές οι λύσεις αρκούν για να προστατεύσουν τις εκλογές παραμένει ένα από τα πιο καυτά ανοιχτά ερωτήματα της εποχής μας.
Διαβάστε αναλυτικά τις έρευνες πατώντας στις εικόνες
NewKnowledge-Disinformation-Report-Slides
NewKnowledge-Disinformation-Report-Whitepaper-121718
Συχνές ερωτήσεις
Τι ήταν το Internet Research Agency (IRA);
Ήταν ρωσικό «εργοστάσιο troll» που, σύμφωνα με έρευνες της Γερουσίας των ΗΠΑ, δημιούργησε χιλιάδες ψεύτικους λογαριασμούς σε Facebook, Instagram, Twitter, YouTube και άλλες πλατφόρμες για να σπείρει διχασμό και δυσπιστία στο αμερικανικό κοινό γύρω από τις εκλογές του 2016.
Μπορούν να γίνουν, όταν χρησιμοποιούνται για οργανωμένη παραπληροφόρηση και πόλωση. Δεν είναι τα ίδια τα μέσα το πρόβλημα, αλλά ο τρόπος που αξιοποιούνται για να επηρεάσουν συνειδήσεις και ψήφους. Γι’ αυτό χρειάζονται κανόνες, διαφάνεια και κριτική σκέψη από τους χρήστες.
Πώς προστατεύεται σήμερα η Ευρώπη από αυτές τις επιθέσεις;
Η Ευρωπαϊκή Ένωση εφαρμόζει τον κανονισμό Digital Services Act (DSA), που υποχρεώνει τις μεγάλες πλατφόρμες να αντιμετωπίζουν συστηματικά την παραπληροφόρηση και τους χειραγωγημένους λογαριασμούς. Παράλληλα, το X στηρίζεται στα Community Notes και η Meta σε συνδυασμό fact-checking και επισήμανσης περιεχομένου.
Ίσως σε ενδιαφέρουν
9 αναρτήσεις νίκησαν 29. Πώς ο Τσίπρας προσπέρασε τον Μητσοτάκη — με αριθμούς.Ο ...
Η AmazonΗ Amazon είναι η Νο 1 πλατφόρμα πωλήσεων παγκοσμίως και η μεγαλύτερη ετα...
Tα Google Ads είναι μια από τις πιο εξελιγμένες πλατφόρμες διαφήμισης και το 202...
Σε αυτό το άρθρο-οδηγό θα σου εξηγήσω πώς και πού μπορείς να χρησιμοποιείς τα Go...
Digital MarketingΤι είναι το digital marketingΠως να βγάλεις χρήματα απο το digi...
Η πρώτη μου ομιλία για τα Social Media Στην ομιλία αυτή μίλησα για το πώς τα μέ...
Το X (το δίκτυο που μέχρι το 2023 ξέραμε ως Twitter) παραμένει ένα από τα πιο δη...
Στρατηγική στα Social MediaΔες επίσης: τι πρέπει να κάνει μια μικρή επιχείρηση σ...